લક્ષ્મીનારાયણસંહિતા

લક્ષ્મીનારાયણસંહિતા
ખણ઼્ડઃ ૧
( કૃતયુગસન્તાનઃ ) -
અધ્યાયઃ ૨
શ્રીનારાયણ ઉવાચ
શૃણુ લક્ષ્મિ પ્રવક્ષ્યામિ ભક્તસ્ય દ્રવલબ્ધયે .
યથા મેઽનુગ્રહઃ પ્રાપ્યસ્તદ્વિધારય તત્ત્વતઃ .. ૧ ..

મુક્ત સૃષ્ટાવીશસૃષ્ટૌ જીવસૃષ્ટાવપિ પ્રભુઃ .
અસૃજત્સાકૃતીન્સર્વાન્ શરીરિણ ઇતિ .સ્થિતિઃ .. ૨ ..

આત્મા ત્વિન્દ્ર ઇતિપ્રોક્તઃ સર્વશક્તિગુણાશ્રયઃ .
મનશ્ચિત્તમહંબુદ્ધિસ્તસ્ય કરણમાન્તરમ્ .. ૩ ..

ઇન્દ્રસ્ય શક્તયશ્ચૈતાશ્ચતસ્રઃ સમુદાહૃતાઃ .
શ્રોત્રત્વઙ્નેત્રરસનાઘ્રાણવાક્પાદપાણયઃ .. ૪ ..

પાયૂપસ્થે ચેન્દ્રિયાણિ બહિઃકરણકાનિ હિ .
દશાપિ શક્તયશ્ચૈતા ઇન્દ્રસ્યૈવ ભવન્તિ વૈ .. ૫ ..

ગ્રાહ્યેષુ તાસ્તુ ગચ્છન્તિ પદાર્થેષુ બહિર્બહિઃ .
ગ્રાહ્યાકારેણ તા ભૂત્વા ગ્રાહ્યાકારં ભજન્તિ ચ .. ૬ ..

પરાવૃત્ય તુ તાઃ સર્વા ધાર્યાકારં ભજન્તિ ચ .
વિધ્વાઽન્તઃકરણાન્યેતા આત્માનં યાન્તિ વૈ યદા .. ૭ ..

ભોગ્યાકારં ગતાસ્તાશ્ચ તા ઇન્દ્રાનુભવં ગતાઃ .
અપરોક્ષાનુભાવોઽયં સ્વાત્મન્યેવ ભવત્યથ .. ૮ ..

અહમિન્દ્રે સ્થિતઃ સાક્ષાત્સર્વશક્તિપ્રપૂરકઃ .
ઇન્દ્રો મદ્યોગતઃ પૂર્ણશક્ત્યાશ્રય ઇતિસ્થિતિઃ .. ૯ ..

આગ્રાહ્યાત્તુ મદન્તં વૈ પ્રેમતત્ત્વં દ્રવો મતઃ .
સર્વત્ર નિહિતં તદ્વૈ તેન સ્નિહ્યન્તિ મૂર્તયઃ .. 1.2.૧૦ ..

સ્નેહપૂર્ણાઽઽનન્દપૂર્ણપ્રેમપૂર્ણઃ સુખાશ્રયઃ .
દ્રવપૂર્ણો હ્યહં વિષ્ણુર્મદ્યોગાદ્દ્રવવાન્ હિ સઃ .. ૧૧ ..

સર્વં સ્થૂલં તથા સૂક્ષ્મં ચેતનં ચાઽન્યદેવ વા .
મદ્દ્રવાદ્દ્રવિતં સર્વં મેઽનુગ્રહોઽત્ર કારણમ્ .. ૧ ૨..

'અયં તુ દ્રવિતો ભૂયાદિતિમેઽનુકૃપા ભવેત્ .
તદા દ્રવતિ તત્કાલં નાઽન્યથા તુ કદાચન .. ૧૩ ..

મત્કૃપાયાઃ સાધનં તુ સર્વસ્વાત્માર્પણં મતમ્ .
સર્વદાઽહં કૃપાપૂર્ણઃ કૃપાલુઃ કરુણોદધિઃ .. ૧૪..

ભક્તોલ્લાસાત્કૃપાવૃષ્ટિં કરોમિ કૃપયાઽન્વિતઃ .
યથા યથા કૃપાયા મે પ્રવાહો વિશતિ ધ્રુવે .. ૧૫..

ભક્તે તથા તથા તત્ત્વં દ્રવતાં યાત્યભીક્ષ્ણશઃ .
એક એવાઽદ્વિતીયોઽહં સ્થિતોઽસ્મ્યક્ષરધામનિ .. ૧ ૬. .
મન્મૂર્તૌ તત્ર મે મુક્તા બ્રહ્મ ચાઽક્ષરમિત્યપિ .
દ્રવન્તિ પ્રેમબાહુલ્યાન્મેઽનુગ્રહબલાદપિ . . ૧૭..

તદા સમ્રાડ્વિરાજેઽહં ન કિઞ્ચિદ્વ્યતિરિચ્યતે .
મુક્તિં સેયં તદૈક્યાત્માઽઽપ્યતે તત્સ્થિતિવેદિભિઃ .. ૧૮..

સ એકાકી ન રમતે ચેચ્છદ્દ્વિતીયમાત્મનઃ .
બ્રહ્મ તચ્ચાઽક્ષરં તસ્માત્પ્રાદુર્ભૂતં મહાત્મનઃ . . ૧ ૯..

દ્વેધાઽભૂત્તન્નિરાકારં સાકારં ચેશવાઞ્ચ્છયા .
નિરાકારં પરં ધામ યસ્માદ્ ધામાનિ જજ્ઞિરે . . 1.2.૨૦ . .
સાકારં સ્વસમાકારં મૂર્તં મૂર્ત્યનુરૂપકમ્ .
સ હરિસ્તુ પુનરૈચ્છન્નૈકરૂપત્વમાત્મનઃ .. ૨૧ ..

મુક્તા અનાદિનસ્તસ્માત્પ્રાદુર્ભૂતા અનન્તશઃ .
તત્રાઽઽસઁસ્તન્મણ્ડલાનિ ત્રિપાદે દિવિ ચામૃતે.. ૨૨..

મુક્તા બ્રહ્મ પરબ્રહ્મ બ્રહ્મસૃષ્ટિસ્ત્રિકં મતમ્ .
રૂપાનુરૂપાવયવા દિવ્યાઃ સર્વે સરૂપિણઃ .. ૨૩ ..

આત્મરૂપાણીન્દ્રિયાણિ તત્ત્વાઽભિન્નાનિ સન્તિ વૈ .
ઉપચારાત્તુ નામાનિ રસશક્ત્યાત્મકાનિ હિ .. ૨૪..

મનઃ શ્રોત્રં ચ વાક્ ચક્ષુસ્ત્વગ્ રસાદીનિ તાનિ વૈ .
પૂર્ણે ચિન્હેઽપિ ગુપ્તા ન તદ્રતિર્વાસના ન ચ .. ૨૫..

અમાતૃજં યતસ્તત્ર કોશષટ્કં ન વિદ્યતે .
પ્રાણસ્તત્રાઽઽત્મનઃ શક્તિઃ કાશોઽનાવરણાત્મતા .. ૨૬..

સુહિરણ્યકેશનખદન્તા નૈવ વિયોગિનઃ .
સચ્ચિદ્રૂપૈકમાનાસ્તે સ્વાત્મકાઃ પ્રવિભાન્તિ હિ .. ૨૭..

દિવ્યાઃ સર્વે પ્રકાશાસ્તે રાજન્તે દિવ્યધામનિ .
ઇત્યયં બ્રહ્મલોકસ્તુ ઔપનિષદ્ ઉચ્યતે .. ૨૮ ..

બ્રાહ્મી મુક્તિસ્તનુર્બ્રાહ્મી બ્રહ્માનન્દાનુભોગ્યતા .
સોઽશ્નુતે સર્વકામાઁસ્તુ સહ શ્રીહરિણા સદા .. ૨૯..

ઇતિ શ્રીલક્ષ્મીનારાયણીયસંહિતાયાં પ્રથમે કૃતયુગસન્તાને અક્ષરધામ્નિ પરબ્રહ્મબ્રહ્મમુક્તાદીનાં દ્રવમુક્ત્યાઽપિ સાકારતાદર્શકો દ્વિતીયોઽધ્યાયઃ . . ૨ . .