અથ અષ્ટમોઽધ્યાયઃ

અર્જુન ઉવાચ .
કિં તદ્ બ્રહ્મ કિમધ્યાત્મં કિં કર્મ પુરુષોત્તમ .
અધિભૂતં ચ કિં પ્રોક્તમધિદૈવં કિમુચ્યતે .. ૮-૧..

અધિયજ્ઞઃ કથં કોઽત્ર દેહેઽસ્મિન્મધુસૂદન .
પ્રયાણકાલે ચ કથં જ્ઞેયોઽસિ નિયતાત્મભિઃ .. ૮-૨..

શ્રીભગવાનુવાચ .
અક્ષરં બ્રહ્મ પરમં સ્વભાવોઽધ્યાત્મમુચ્યતે .
ભૂતભાવોદ્ભવકરો વિસર્ગઃ કર્મસંજ્ઞિતઃ .. ૮-૩..

અધિભૂતં ક્ષરો ભાવઃ પુરુષશ્ચાધિદૈવતમ્ .
અધિયજ્ઞોઽહમેવાત્ર દેહે દેહભૃતાં વર .. ૮-૪..

અન્તકાલે ચ મામેવ સ્મરન્મુક્ત્વા કલેવરમ્ .
યઃ પ્રયાતિ સ મદ્ભાવં યાતિ નાસ્ત્યત્ર સંશયઃ .. ૮-૫..

યં યં વાપિ સ્મરન્ભાવં ત્યજત્યન્તે કલેવરમ્ .
તં તમેવૈતિ કૌન્તેય સદા તદ્ભાવભાવિતઃ .. ૮-૬..

તસ્માત્સર્વેષુ કાલેષુ મામનુસ્મર યુધ્ય ચ .
મય્યર્પિતમનોબુદ્ધિર્મામેવૈષ્યસ્યસંશયઃ .. ૮-૭.. (સંશયમ્)
અભ્યાસયોગયુક્તેન ચેતસા નાન્યગામિના .
પરમં પુરુષં દિવ્યં યાતિ પાર્થાનુચિન્તયન્ .. ૮-૮..

કવિં પુરાણમનુશાસિતાર-
મણોરણીયંસમનુસ્મરેદ્યઃ .
સર્વસ્ય ધાતારમચિન્ત્યરૂપ-
માદિત્યવર્ણં તમસઃ પરસ્તાત્ .. ૮-૯..

પ્રયાણકાલે મનસાઽચલેન
ભક્ત્યા યુક્તો યોગબલેન ચૈવ .
ભ્રુવોર્મધ્યે પ્રાણમાવેશ્ય સમ્યક્
સ તં પરં પુરુષમુપૈતિ દિવ્યમ્ .. ૮-૧૦..

યદક્ષરં વેદવિદો વદન્તિ
વિશન્તિ યદ્યતયો વીતરાગાઃ .
યદિચ્છન્તો બ્રહ્મચર્યં ચરન્તિ
તત્તે પદં સઙ્ગ્રહેણ પ્રવક્ષ્યે .. ૮-૧૧..

સર્વદ્વારાણિ સંયમ્ય મનો હૃદિ નિરુધ્ય ચ .
મૂર્ધ્ન્યાધાયાત્મનઃ પ્રાણમાસ્થિતો યોગધારણામ્ .. ૮-૧૨..

ઓમિત્યેકાક્ષરં બ્રહ્મ વ્યાહરન્મામનુસ્મરન્ .
યઃ પ્રયાતિ ત્યજન્દેહં સ યાતિ પરમાં ગતિમ્ .. ૮-૧૩..

અનન્યચેતાઃ સતતં યો માં સ્મરતિ નિત્યશઃ .
તસ્યાહં સુલભઃ પાર્થ નિત્યયુક્તસ્ય યોગિનઃ .. ૮-૧૪..

મામુપેત્ય પુનર્જન્મ દુઃખાલયમશાશ્વતમ્ .
નાપ્નુવન્તિ મહાત્માનઃ સંસિદ્ધિં પરમાં ગતાઃ .. ૮-૧૫..

આબ્રહ્મભુવનાલ્લોકાઃ પુનરાવર્તિનોઽર્જુન .
મામુપેત્ય તુ કૌન્તેય પુનર્જન્મ ન વિદ્યતે .. ૮-૧૬..

સહસ્રયુગપર્યન્તમહર્યદ્ બ્રહ્મણો વિદુઃ .
રાત્રિં યુગસહસ્રાન્તાં તેઽહોરાત્રવિદો જનાઃ .. ૮-૧૭..

અવ્યક્તાદ્ વ્યક્તયઃ સર્વાઃ પ્રભવન્ત્યહરાગમે .
રાત્ર્યાગમે પ્રલીયન્તે તત્રૈવાવ્યક્તસંજ્ઞકે .. ૮-૧૮..

ભૂતગ્રામઃ સ એવાયં ભૂત્વા ભૂત્વા પ્રલીયતે .
રાત્ર્યાગમેઽવશઃ પાર્થ પ્રભવત્યહરાગમે .. ૮-૧૯..

પરસ્તસ્માત્તુ ભાવોઽન્યોઽવ્યક્તોઽવ્યક્તાત્સનાતનઃ .
યઃ સ સર્વેષુ ભૂતેષુ નશ્યત્સુ ન વિનશ્યતિ .. ૮-૨૦..

અવ્યક્તોઽક્ષર ઇત્યુક્તસ્તમાહુઃ પરમાં ગતિમ્ .
યં પ્રાપ્ય ન નિવર્તન્તે તદ્ધામ પરમં મમ .. ૮-૨૧..

પુરુષઃ સ પરઃ પાર્થ ભક્ત્યા લભ્યસ્ત્વનન્યયા .
યસ્યાન્તઃસ્થાનિ ભૂતાનિ યેન સર્વમિદં તતમ્ .. ૮-૨૨..

યત્ર કાલે ત્વનાવૃત્તિમાવૃત્તિં ચૈવ યોગિનઃ .
પ્રયાતા યાન્તિ તં કાલં વક્ષ્યામિ ભરતર્ષભ .. ૮-૨૩..

અગ્નિર્જ્યોતિરહઃ શુક્લઃ ષણ્માસા ઉત્તરાયણમ્ .
તત્ર પ્રયાતા ગચ્છન્તિ બ્રહ્મ બ્રહ્મવિદો જનાઃ .. ૮-૨૪..

ધૂમો રાત્રિસ્તથા કૃષ્ણઃ ષણ્માસા દક્ષિણાયનમ્ .
તત્ર ચાન્દ્રમસં જ્યોતિર્યોગી પ્રાપ્ય નિવર્તતે .. ૮-૨૫..

શુક્લકૃષ્ણે ગતી હ્યેતે જગતઃ શાશ્વતે મતે .
એકયા યાત્યનાવૃત્તિમન્યયાવર્તતે પુનઃ .. ૮-૨૬..

નૈતે સૃતી પાર્થ જાનન્યોગી મુહ્યતિ કશ્ચન .
તસ્માત્સર્વેષુ કાલેષુ યોગયુક્તો ભવાર્જુન .. ૮-૨૭..

વેદેષુ યજ્ઞેષુ તપઃસુ ચૈવ
દાનેષુ યત્પુણ્યફલં પ્રદિષ્ટમ્ .
અત્યેતિ તત્સર્વમિદં વિદિત્વા
યોગી પરં સ્થાનમુપૈતિ ચાદ્યમ્ .. ૮-૨૮..

ૐ તત્સદિતિ શ્રીમદ્ભગવદ્ગીતાસૂપનિષત્સુ બ્રહ્મવિદ્યાયાં યોગશાસ્ત્રે શ્રીકૃષ્ણાર્જુનસંવાદે અક્ષરબ્રહ્મયોગો નામાષ્ટમોઽધ્યાયઃ .. ૮..