Prathamo'dhyaayah'
Shreeshivamahaapuraanam
Aadyantamangalamajaatasamaanabhaavamaaryam' tameeshamajaraamaramaatmadevam
Panchaananam' prabalapanchavinodasheelam' sambhaavaye manasishankaramambikesham 1
Adhyaaya
Vyaasa uvaacha
Dharmakshetre mahaakshetre gangaakaalindisangame
Prayaage parame punye brahmalokasya vartmani 1
Munayah' sham'sitaatmaanassatyavrataparaayanaah'
Mahaujaso mahaabhaagaa mahaasatram' vitenire 2
Tatra satram' samaakarnya vyaasashishyo mahaamunih'
Aajagaama muneendra sht'um' sootah' pauraanikottamah' 3
Tam' dri'sht'vaa sootamaayaantam' harshitaa munayastadaa
Chetasaa suprasannena poojaam' chakruryathaavidhi 4
Tato vinayasam'yuktaa prochuh' saanjalayashcha te
Suprasannaa mahaatmaanah' stutim' kri'tvaayathaavidhi 5
Romaharshana sarvajnya bhavaanvai bhaagyagauravaat
Puraanavidyaamakhilaam' vyaasaatpratyarthameeyivaan 6
Tasmaadaashcharyyabhootaanaam' kathaanaam' tvam' hi bhaajanam
Ratnaanaamurusaaraanaam' ratnaakara ivaarnavah' 7
Yachcha bhootam' cha bhavyam' cha yachchaanyadvastu vartate
Na tvayaa'viditam' kinchittrishu lokeshu vidyate 8
Tvam' maddisht'avashaadasya darshanaarthamihaagatah'
Kurvankimapi nah' shreyo na vri'thaa gantumarhasi 9
Tattvam' shrutam' sma nah' sarvam' poorvameva shubhaashubham
Na tri'ptimadhigachchhaamah' shravanechchhaa muhurmuhuh' 10
Idaaneemekamevaasti shrotavyam' soota sanmate
Tadra hasyamapi broohi yadi te'nugraho bhavet 11
Praapte kaliyuge ghore naraah' punyavivarjitaah'
Duraachaararataah' sarve satyavaartaaparaangmukhaah' 12
Paraapavaadanirataah' paradra vyaabhilaashinah'
Parastreesaktamanasah' parahim'saaparaayanaah' 13
Dehaatmadri'sht'ayaa mood'haa naastikaah' pashubuddhayah'
Maatri'pitri'kri'tadveshaah' streedevaah' kaamakinkaraah' 14
Vipraa lobhagrahagrastaa vedavikrayajeevinah'
Dhanaarjanaarthamabhyastavidyaa madavimohitaah' 15
Tyaktasvajaatikarmaanah' praayashah'paravanchakaah'
Trikaalasandhyayaa heenaa brahmabodhavivarjitaah' 16
Adayaah' pand'itam' manyaassvaachaaravratalopakaah'
Kri'shyudyamarataah' kroorasvabhaavaa malinaashayaah' 17
Kshatriyaashcha tathaa sarve svadharmatyaagasheelinah'
Asatsangaah' paaparataa vyabhichaaraparaayanaah' 18
Ashooraa aranapreetaah' palaayanaparaayanaah'
Kuchauravri'ttayah' shoodraah' ! Kaamakinkarachetasah' 19
Shastraastravidyayaa heenaa dhenuvipraavanojjhitaah'
Sharanyaavanaheenaashcha kaaminyootimri'gaassadaa 20
Prajaapaalanasaddharmaviheenaa bhogatatparaah'
Prajaasam'haarakaa dusht'aa jeevahim'saakaraa mudaa 21
Vaishyaah' sam'skaaraheenaaste svadharmatyaagasheelinah'
Kupathaah' svaarjanarataastulaakarmakuvri'ttayah' 22
Gurudevadvijaateenaam' bhaktiheenaah' kubuddhayah'
Abhojitadvijaah' praayah' kri'panaa baddhamusht'ayah' 23
Kaamineejaarabhaaveshu surataa malinaashayaah'
Lobhamohavichetaskaah' poortaadisuvri'shojjhitaah' 24
Tadvachchhoodraa shcha ye kechidbraahmanaachaaratatparaah'
Ujjvalaakri'tayo mood'haah' svadharmatyaagasheelinah' 25
Kartaarastapasaam' bhooyo dvijatejopahaarakaah'
Shishvalpamri'tyukaaraashcha mantrochchaaraparaayanaah' 26
Shaaligraamashilaadeenaam' poojakaahomatatparaah'
Pratikoolavichaaraashcha kut'ilaa dvijadooshakaah' 27
Dhanavantah' kukarmmaano vidyaavanto vivaadinah'
Aakhyaayopaasanaa dharmavaktaaro dharmalopakaah' 28
Subhoopaakri'tayo dambhaah' sudaataaro mahaamadaah'
Vipraadeensevakaanmatvaa manyamaanaa nijam' prabhum 29
Svadharmarahitaa mood'haah' sankaraah' kroorabuddhayah'
Mahaabhimaanino nityam' chaturvarnavilopakaah' 30
Sukuleenaannijaanmatvaa chaturvarnairvivartanaah'
Sarvavarnabhrasht'akaraa mood'haassatkarmakaarinah' 31
Striyashcha praayasho bhrasht'aa bhartravajnyaanakaarikaah'
Shvashuradro hakaarinyo nirbhayaa malinaashanaah' 32
Kuhaavabhaavanirataah' kusheelaassmaravihvalaah'
Jaarasangarataa nityam' svasvaamivimukhaastathaa 33
Tanayaa maatri'pitroshcha bhaktiheenaa duraashayaah'
Avidyaapaat'hakaa nityam' rogagrasitadehakaah' 34
Eteshaam' nasht'abuddheenaam' svadharmatyaagasheelinaam
Paralokepeeha loke katham' soota gatirbhavet 35
Iti chintaakulam' chittam' jaayate satatam' hi nah'
Paropakaarasadri'sho naasti dharmo parah' khalu 36
Laghoopaayena yenaishaam' bhavetsadyoghanaashanam
Sarvvasiddhaantavittvam' hi kri'payaa tadvadaadhunaa 37
Vyaasa uvaacha
Ityaakarnya vachasteshaam' muneenaam' bhaavitaatmanaam
Manasaa shankaram' smri'tvaa sootah' provaacha taanmuneen 38
.. Iti shreeshaivemahaapuraane vishveshvarasam'hitaayaam' muniprashnavarnano naama prathamo'dhyaayah' ..